01. Nỗi đau xã hội và nỗi đau thể xác có chung một "ngôi nhà" trong não bộ. Khi bạn cảm thấy bị từ chối, bị bỏ rơi hay cô đơn, vùng não được kích hoạt cũng chính là vùng xử lý nỗi đau khi bạn bị thương tổn về thể xác (cụ thể là " dorsal anterior cingulate cortex " - vỏ não đai trước lưng). Điều này lý giải vì sao những tổn thương tình cảm lại mang đến cảm giác đau đớn chân thực đến thế. Đừng bao giờ xem nhẹ cảm xúc của mình, vì với bộ não, trái tim tan vỡ cũng đau đớn không k

"Nhân chi sơ, tính bản thiện". Câu thành ngữ kinh điển trong cuốn Tam Tự Kinh từ thế kỷ 13 đã trở thành một phần cốt lõi trong tâm thức giáo dục của người Á Đông. Nó vẽ nên một bức tranh đầy hy vọng: mỗi đứa trẻ sinh ra đều thuần khiết như một tờ giấy trắng, và chính sự giáo dục, uốn nắn của gia đình và xã hội sẽ quyết định đứa trẻ ấy thành nhân hay thành quỷ. Thông điệp này đề cao vai trò tối thượng của sự nuôi dạy), đặt lên vai cha mẹ và thầy cô một trách nhiệm thiêng liêng

Hạnh phúc thật sự là gì (trong góc nhìn của tâm lý học)? Đây là câu hỏi tưởng chừng đơn giản, nhưng là điều nhân loại đã mải miết đi tìm lời giải suốt hàng ngàn năm qua. Từ những buổi chiều tà ở Athens cổ đại, Socrates và Aristotle đã xem đây là một trong những câu hỏi quan trọng nhất của con người. Chúng ta thường nghĩ về hạnh phúc như một trạng thái cảm xúc thăng hoa, hoặc sự đủ đầy viên mãn về vật chất. Tuy nhiên, nếu chỉ dừng lại ở đó, chúng ta mới chỉ đang hiểu về một ho

Key Takeaways (Điểm tin nhanh) Bản chất của thấu hiểu bản thân (Self-awareness):  Là hành trình bóc tách các lớp vỏ tâm trí thay vì tìm kiếm một đích đến cố định. 4 tầng nhận thức cốt lõi: Hệ giá trị (Values):  Kim chỉ nam cho mọi quyết định, giúp tránh mâu thuẫn nội tâm (theo liệu pháp ACT). Mô thức hành vi:  Hiểu điểm mạnh và điểm mù để tối ưu hóa tiềm năng cá nhân. Bản đồ cảm xúc:  Nhận diện "bóng tối" (Shadow) và đứa trẻ bên trong để chữa lành tổn thương. Nhịp điệu sinh h

Cơ thể và tâm trí có phải là hai thực thể tách biệt? Mặc dù đây là một câu hỏi mang tính triết học, nhưng nó cũng thực chất là một sai lầm cơ bản trong cách nhìn nhận. Chúng ta thường chăm sóc tâm trí bằng sách vở, thiền định hay các liệu pháp tâm lý, nhưng lại xem thường cơ thể như một cỗ máy vô tri, chỉ nhớ đến nó khi nó bắt đầu hỏng hóc hoặc đổ bệnh. Thực tế là, bạn không sở hữu một cơ thể, mà bạn chính là cơ thể của mình. Khoa học thần kinh hiện đại đã xác nhận rằng con n

Có bao giờ bạn tự hỏi tại sao mình lại cảm thấy kiệt sức sau một buổi tiệc ồn ào, nhưng lại tràn trề năng lượng khi được ở một mình với những suy tư riêng? Phải chăng sự tĩnh lặng của bạn là một sự thua thiệt trong thế giới tôn sùng tốc độ và sự hoạt ngôn này? Hay thực chất, đằng sau vẻ ngoài trầm mặc ấy là một kho tàng năng lượng đang chờ được khai phá? Đừng vội tin vào những định kiến cho rằng hướng nội là nhút nhát hay lẻ loi. Nếu nhìn sâu vào cơ chế vận hành của não bộ, b

Tâm lý học hiện đại đã khẳng định một chân lý không thể chối cãi: chất lượng các mối quan hệ chính là yếu tố dự báo mạnh mẽ nhất cho sức khỏe thể chất và tuổi thọ của con người, vượt trên cả gen di truyền hay chỉ số IQ. Chúng ta là những sinh vật xã hội, khao khát kết nối như lá phổi khát khao khí trời. Thế nhưng, giữa một thế giới tôn sùng sự kết nối nhanh, chúng ta thường dễ dãi chấp nhận những "mối quan hệ độc hại" hoặc những kết nối hời hợt chỉ để lấp đầy nỗi sợ cô đơn.

Rất nhiều người nhầm lẫn hạnh phúc với những khoảnh khắc hưng phấn (euphoria) ngắn ngủi: khi lương về, được nhận món quà, hay một chuyến du lịch xa xỉ. Tuy nhiên, trong tâm lý học, đó chỉ là những trạng thái cảm xúc đến rồi đi, rực rỡ nhưng mong manh. Ngược lại, "sống một cuộc đời hạnh phúc", như Flowable đã từng nói, là một cuộc chinh phục, là một năng lực bền bỉ. Nó là việc bạn sở hữu một "bộ khung" tâm lý vững chãi để ngay cả khi bão tố ập đến, bạn không bị gãy đổ, mà vẫn

Đã bao giờ bạn tự hỏi, điều gì thực sự định nghĩa nên "bạn"? Phải chăng là những gạch đầu dòng trong sơ yếu lý lịch, là những chấn thương tâm lý thời thơ ấu, hay là những thành tựu rực rỡ trong CV mà bạn từng đạt được? Chúng ta thường có xu hướng tin rằng bản sắc (identity) là một thứ gì đó cố định, giống như một bức tượng đã được tạc xong, hoặc là tổng hòa của những sự kiện khách quan đã xảy ra trong đời. Nhưng giáo sư Dan McAdams , một cây đại thụ của ngành tâm lý học nhân

Có bao giờ bạn nhận ra, vào khoảnh khắc 11 giờ đêm trước ngày có deadline phải nộp, bạn bỗng hóa thành một... "chiến thần" năng suất? Tiếng ồn của thế giới dường như tắt lịm. Chỉ còn lại bạn, màn hình máy tính và một sự tập trung sắc lẹm đến kinh ngạc. Bạn đang hóa thân vào phiên bản "siêu nhân" của chính mình. Chúng mình thường đùa rằng đó là sức mạnh của việc "nước đến chân mới nhảy" (và phải thừa nhận, nó rất hiệu nghiệm). Nhưng dưới lăng kính của khoa học não bộ, đó là mộ

Chúng ta đang hiểu sai về hạnh phúc? Hãy thử thành thật với nhau một chút: Có một nỗi sợ vô hình vẫn thường len lỏi trong tâm trí chúng ta mỗi khi cuộc sống trở nên quá êm đềm. Chúng ta sợ rằng sự hạnh phúc... sẽ khiến bản thân trở nên nông cạn. Trong văn hóa đại chúng, nỗi buồn hay sự trăn trở thường được lãng mạn hóa và gán cho chiều sâu trí tuệ (người ta thường nói "buồn man mác", "suy tư trầm mặc"). Ngược lại, hạnh phúc thường bị hình dung dưới dáng vẻ của sự ngây thơ, củ

Chúng ta thường mải mê đi tìm những phương thuốc lớn lao để thay đổi cuộc đời, nhưng thực tế, sự chuyển hóa bền vững nhất lại nằm ở cách chúng mình tinh chỉnh những phản ứng vi mô với cuộc sống mỗi ngày. Đã bao giờ bạn trải qua cảm giác mệt mỏi, sương mù não (brain fog) sau một đêm thức trắng lướt mạng xã hội vô định? Đó là lúc cơ thể đang lên tiếng về việc thiếu đi một lối sống khoa học và kỷ luật. Key Takeaways (Điểm tin nhanh cho bạn): Nguyên tắc cốt lõi:  Hạnh phúc không

Chúng ta có lẽ đang đứng ngay tại trạm dừng của thời gian: nơi giao thoa giữa những nuối tiếc cũ và những kỳ vọng mới. Có bao giờ bạn tự thấy cuộc đời mình như một bản nháp, năm nào cũng phải xé đi làm lại? Chúng ta trì hoãn những khát vọng rực rỡ nhất, cất giấu chúng sau những bận rộn thường ngày và tự nhủ: "thôi, để năm sau". Nhưng cuộc đời, nghiệt ngã thay, cứ tua lại mãi kịch bản như vậy, từ năm này qua năm khác. Năm 2026 không nên lại là một bản nháp tiếp theo bị xé. Để

"Vision board" và cái bẫy ngọt ngào của não bộ: khi mơ mộng thôi là chưa đủ Những ngày cuối năm, chúng ta thường rỉ tai nhau về sức mạnh của luật hấp dẫn. Bạn hào hứng cắt dán hình ảnh chiếc xe hơi bóng loáng, ngôi nhà bên hồ hay một vóc dáng hoàn hảo lên tấm bảng lớn, thầm tin rằng chỉ cần nhìn ngắm nó mỗi ngày, vũ trụ sẽ hồi đáp. Nhưng liệu việc dán những khát khao ấy lên tường có thực sự giúp ta chạm tay vào giấc mơ? Khoa học não bộ lại có một góc nhìn thận trọng hơn: coi

Chúng ta thường lầm tưởng rằng tự do nghĩa là sự ngẫu hứng, là muốn làm gì thì làm, ngủ lúc nào thì ngủ. Nhưng thực chất, chính sự thiếu kỷ luật (trong vỏ bọc "tự do") đó là chiếc xích trói buộc tâm trí với sự mệt mỏi và lo âu triền miên. Hãy thử hình dung, tâm trí là nhạc trưởng, còn cơ thể là dàn nhạc. Nếu không có nhịp phách, không có tiết tấu, tất cả những chỉ dẫn của tâm trí sẽ chỉ là những âm thanh hỗn loạn. Trên thực tế, khoa học đã chứng minh rằng: để thăng hoa và hạn

"Bao giờ lấy chồng?": khi sự kém duyên trở thành bài thực hành khắc kỷ Không khí Tết thường ùa về theo một kịch bản quen thuộc: mùi nhang trầm ấm cúng, đĩa mứt gừng ngọt cay, và đôi khi là cả... những câu hỏi lạnh lùng cắt ngang dòng cảm xúc: "Thế bao giờ cho bác ăn cỗ?" hay "Lương tháng được bao nhiêu, có biếu bố mẹ không?". Trong khoảnh khắc ấy, hạch hạnh nhân (amygdala) trong não bộ bạn dường như lập tức bị đánh thức. Nhịp tim tăng nhanh, gương mặt nóng bừng và cơn giận dữ

Có bao giờ bạn tự hỏi: tại sao vào đêm 31/12, chúng ta lại cảm thấy hừng hực khí thế đến vậy? Trong khoảnh khắc giao thừa, khi bạn tưởng tượng về một phiên bản hoàn hảo của chính mình ("new year, new me"), não bộ đang được chìm đắm trong dopamine. Các nhà khoa học gọi đây là "the fresh start effect" (hiệu ứng Khởi đầu mới) (Dai, Milkman & Riis, 2014). Nó mang lại cảm giác được gột rửa quá khứ, nhưng buồn thay, đó thường là một "cú lừa" ngọt ngào của sinh học. Tại sao sự hào h

Hội chứng "mặc cảm năng suất": khi làm việc 14 tiếng một ngày là chưa đủ 2 giờ sáng. Ánh sáng xanh hiu hắt từ màn hình laptop là thứ duy nhất còn thức trong căn phòng. Bạn vừa đóng lại chiếc tab cuối cùng sau 14 tiếng dài đằng đẵng, danh sách to-do list đã được gạch bỏ gần hết. Lẽ ra lúc này bạn phải được cảm thấy tự hào. Nhưng không. Thay vào đó là một cảm giác trống rỗng hoang hoải. Bạn nhìn vào những gì mình đã làm và thấy nó... chẳng là gì cả. Một tiếng nói nội tâm lạnh l

Parasocial: từ khóa của năm 2025 (và thảm họa của "đại dịch cô đơn") Gần đây, từ điển Cambridge đã lựa chọn "parasocial" (mối quan hệ ký sinh/tương tác giả xã hội) là từ khóa của năm 2025. Lựa chọn này không chỉ là một sự ghi nhận về mặt thuật ngữ. Trong bối cảnh của một thế giới đang bước qua cách mạng AI, đây là một chỉ dấu đáng báo động (alarming signal) cho thấy sự dịch chuyển căn bản trong cấu trúc xã hội của con người: Chúng ta đang dần thay thế những mối quan hệ thực t

Quan điểm: sống "thuận tự nhiên" không có nghĩa là phó mặc để cuộc đời thả trôi Chúng ta thường nghe rất nhiều về lối sống "thuận tự nhiên". Với nhiều người, cụm từ này gợi lên hình ảnh của việc buông bỏ mọi nỗ lực, sống tuỳ hứng theo cảm xúc, "đói thì ăn, mệt thì ngủ", và phó mặc mọi sự cho hai chữ "tùy duyên". Nhưng với Flowable, đó không phải là thuận tự nhiên; đó là sự thả trôi theo bản năng. Và bản năng, nếu không có sự soi đường của trí tuệ, thường dẫn chúng ta vào nhữn

Kỷ luật có hệ thống (và vì sao ý chí của bạn dễ... bỏ cuộc vào buổi tối) Có một nghịch lý hiện sinh mà hầu hết chúng ta đều đối mặt: Sự phân mảnh giữa "con người của ý định" (the planner) và "con người của hành động" (the doer). Buổi sáng, "con người của ý định" thức dậy với sự minh mẫn, vẽ ra những kế hoạch hoàn hảo về việc đọc sách, thiền định và ăn uống lành mạnh. Nhưng đến tối, "con người của hành động" lại tiếp quản với sự rệu rã, dễ dãi và khao khát những sự thỏa mãn tứ

Chăm sóc cho ngoại hình có phải là sự PHÙ PHIẾM? Trong tâm thức của người Việt, vẻ đẹp bề ngoài đôi khi phải gánh chịu một định kiến nặng nề. Chúng ta lớn lên với những bài học đạo đức đề cao vẻ đẹp tâm hồn, nơi câu tục ngữ "tốt gỗ hơn tốt nước sơn" trở thành kim chỉ nam cho các giá trị sống. Vô tình, điều này tạo ra một sự đối lập nhị nguyên: Phải chọn giữa trí tuệ sâu sắc hoặc ngoại hình phù phiếm. Nhưng tại Flowable, khi quan sát con người dưới lăng kính của khoa học thần

"Ngày mai": lời nói dối ngọt ngào nhất chúng ta thường tự kể Đã bao nhiêu lần bạn kết thúc một ngày dài đầy mệt mỏi với câu thần chú quen thuộc này: "Thôi để mai làm. Mai mình sẽ dậy sớm, sẽ tập thể dục, sẽ ăn uống healthy..."? Khoảnh khắc bạn nói ra câu đó, bạn cảm thấy nhẹ nhõm lạ thường. Cảm giác tội lỗi vì sự trì hoãn hôm nay tan biến, thay vào đó là hình ảnh một "phiên bản tương lai" đầy năng lượng, kỷ luật và mạnh mẽ sẽ thức dậy vào sáng mai. Nhưng có một sự thật mà tâm

Nghịch lý của tâm trí: khi càng trốn chạy, "bóng tối" càng đuổi theo. Đã bao giờ bạn tự dặn lòng: "Đừng buồn nữa", nhưng nỗi buồn lại trào dâng mạnh mẽ hơn? Hoặc khi bạn cố gắng: "Đừng lo lắng về buổi thuyết trình ngày mai", nhưng tim bạn lại càng đập dồn dập? Hoặc đơn giản hơn, hãy thử làm một thí nghiệm nhỏ ngay bây giờ: Trong vòng 10 giây tới, bạn tuyệt đối không được nghĩ về một con gấu trắng. Không được nghĩ về con gấu trắng. Không phải là con gấu trắng. Không có con gấu